Nguy cơ của bệnh nhiễm sán lợn ở trẻ em
Nhiễm sán lợn, còn được gọi là bệnh ấu trùng sán lợn, là một bệnh truyền nhiễm gây ra bởi ấu trùng của sán dải lợn (sán dây lợn, sán lợn gạo). Nhiễm sán lợn thường xảy ra khi trẻ ăn phải trứng sán hoặc ấu trùng sán trong thịt lợn chưa nấu chín.
Sau khi ăn phải trứng sán, trứng sẽ nở thành ấu trùng trong ruột. Các ấu trùng này có thể xuyên qua thành ruột và di chuyển đến các cơ quan khác trong cơ thể, bao gồm não, cơ, mô dưới da và mắt.
Tùy thuộc vào vị trí ấu trùng ký sinh, trẻ có thể gặp các vấn đề sức khỏe sau:
- Não: Động kinh, liệt, nói ngọng, rối loạn ý thức, đau đầu dữ dội, suy giảm trí nhớ, viêm màng não do ký sinh trùng
- Mắt: Tăng nhãn áp, giảm thị lực, mù lòa
- Cơ: U nhỏ, chắc, không ngứa, không đau
- Tim: Rối loạn nhịp tim, ảnh hưởng đến van tim, suy tim
- Toàn thân: Thiếu dinh dưỡng, thiếu máu, gầy còm, ốm yếu, các vấn đề về tiêu hóa
Triệu chứng nhiễm sán lợn ở trẻ em
Nhiều trường hợp nhiễm sán lợn không có triệu chứng rõ ràng. Tuy nhiên, một số trẻ có thể biểu hiện các triệu chứng sau:
- Đau bụng
- Buồn nôn và nôn mửa
- Sút cân
- Tiêu chảy
- Sốt
- Đốt sán già có thể ra theo phân hoặc sán tự bò ra ngoài theo đường hậu môn
Điều trị nhiễm sán lợn ở trẻ em
Bộ Y tế Việt Nam đã có phác đồ điều trị nhiễm sán lợn hiệu quả. Nếu bị nhiễm sán trưởng thành, trẻ chỉ cần uống thuốc 1 ngày là khỏi. Tuy nhiên, nếu bị nhiễm ấu trùng sán, thời gian điều trị sẽ dài hơn, khoảng 2 tuần hoặc có thể kéo dài 4 – 5 đợt, mỗi đợt cần khoảng 21 ngày.
Nếu sán ký sinh ở não, cơ hoặc các cơ quan khác, bác sĩ có thể chỉ định phẫu thuật để loại bỏ nang sán.
Phòng ngừa nhiễm sán lợn ở trẻ em
Nhiễm sán lợn không phải là một căn bệnh nguy hiểm nếu được điều trị kịp thời, nhưng nếu để lâu, bệnh có thể gây nhiều biến chứng. Để bảo vệ trẻ khỏi nguy cơ mắc phải căn bệnh này, phụ huynh nên thực hiện các biện pháp phòng ngừa sau:
- Mua thịt lợn ở những địa chỉ uy tín, chất lượng, quan sát kỹ miếng thịt trước khi mua
- Rửa tay sạch bằng nước và xà phòng trước khi chế biến thức ăn, sau khi đi vệ sinh hoặc vệ sinh cho trẻ
- Nấu chín kỹ thịt lợn, không cho trẻ ăn các thực phẩm sống như nem chua, thịt lợn tái, rau sống, tiết canh
- Vệ sinh kỹ các dụng cụ đã tiếp xúc với thịt sống
- Rửa sạch rau sống và trái cây, ngâm nước muối loãng hoặc giấm loãng, gọt vỏ trước khi cho trẻ ăn
- Cho trẻ uống nước đun sôi
- Nhắc nhở trẻ rửa tay sạch trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi chơi với thú cưng
- Cắt móng tay, móng chân cho trẻ sạch sẽ
- Không cho trẻ bò, trườn dưới nền nhà
- Tẩy giun định kỳ cho trẻ
Làm thế nào để nhận biết thịt lợn bị nhiễm sán?
Khi mua và chế biến thịt lợn, phụ huynh cần lưu ý các dấu hiệu sau đây, vì đây là những miếng thịt có nguy cơ nhiễm sán rất cao:
- Thịt cứng, không đàn hồi, không dẻo tay
- Thịt có đốm trắng to bằng đầu kim
- Thớ thịt có những hạt như hạt gạo, hình bầu dục, màu trắng đục nằm song song với thớ thịt
Các món ăn tiềm ẩn nguy cơ nhiễm sán lợn cao
Một số món ăn tiềm ẩn nguy cơ nhiễm sán lợn cao mà phụ huynh không nên cho trẻ ăn bao gồm:
- Thịt tái: Bò, trâu, heo tái
- Rau sống: Rau mầm, rau mùi, xà lách
- Nem chua: Làm từ da lợn, thịt lợn lên men